Mamut

Zarys religii chrześcijańskiej (2006-02-13)

Tekst napisany w miarę obiektywnie, bez komentarzy ze strony satanizmu, stanowi solidne i krótkie kompendium wiedzy o chrześcijaństwie. Redakcja (zapewne podobnie jak autor) jest zdania, że co poniektórzy zamiast bazować na rzeczywistej wiedzy, znają stereotypy chrześcijaństwa made in Radio Maryja czy inne potoczne wersje. Dla satanistów taka faktyczna wiedza jest wręcz elementarna, w stylu "(po)znaj swego wroga".
Autor artykułu - Mamut -, jest zdeklarowanym ateistą. Interesuje się religiami od strony naukowej i polityką międzynarodową.

28. A gdy się to pocznie dziać, spoglądajcież
a podnoście głowy wasze, przeto iż się przybliża odkupienie wasze.
29. I powiedział im podobieństwo: Spojrzyjcie na figowe drzewo i na wszystkie drzewa;
30. Gdy się już pukają, widząc to sami to uznawacie, że już blisko jest lato.
31. Także i wy, gdy ujrzycie, iż się to dzieje, wiedzcie, że blisko jest królestwo Boże.
Łukasz - rozdział 21

29. A toć mówię, bracia! ponieważ czas potomny ukrócony jest,
aby i ci, którzy żony mają, byli, jakoby ich nie mieli;
30. A którzy płaczą, jakoby nie płakali; a którzy się radują,
jakoby się nie radowali; a którzy kupują, jakoby nie trzymali;
31. A którzy używają tego świata, jakoby źle nie używali; bo przemija kształt tego świata.
Pierwszy list do Koryntian - rozdział 7

8. Bądźcież i wy cierpliwymi, a utwierdzajcie serca wasze; albowiem się przybliża przyjście Pańskie.
9. Nie wzdychajcie jedni przeciwko drugim, bracia! abyście nie byli osądzeni. Oto, sędzia już przede drzwiami stoi.
Jakub - rozdział 5

3. To najpierwej wiedząc, że przyjdą w ostateczne dni naśmiewcy,
według własnych swoich pożądliwości chodzący,
4. I mówiący: Gdzież jest obietnica przyjścia jego?
Bo jako ojcowie zasnęli, wszystko tak trwa od początku stworzenia.
5. Tego zaiste umyślnie wiedzieć nie chcą, że się niebiosa dawno stały
i ziemia z wody i w wodzie stanęła przez słowo Boże,
6. Dlaczego on pierwszy świat wodą będąc zatopiony, zginął.
7. Lecz te niebiosa, które teraz są i ziemia temże słowem odłożone są i
zachowane ogniowi na dzień sądu i zatracenia niepobożnych ludzi.
8. Ale ta jedna rzecz niech wam nie będzie tajna, najmilsi!
iż jeden dzień u Pana jest jako tysiąc lat, a tysiąc lat, jako jeden dzień.
Drugi list do Piotra - rozdział 3

[1]

Złota reguła --- współczesna nazwa zasady ujętej przez Jezusa w Kazaniu na Górze: "co chcielibyście, żeby ludzie wam czynili, tak i wy im czyńcie" (Mt 7,12; por. Łk 6,31); analogiczne zdanie w formie negatywnej ("srebrna reguła") znajduje się w Księdze Tobiasza ("czego nienawidzisz, tego nie czyń nikomu!" Tb 4,15) i w rękopisach zachowanego tekstu Dziejów Apostolskich (Dz 15,20.29);
Złota reguła była wcześniej znana w Grecji, skąd zapewne pochodzi (Arystoteles wg Diogenesa Laertiosa, Żywoty sławnych filozofów 5,21; Publiliusz Syrus); częstsza była druga forma (Herodot, Dzieje 3,142; Isokrates Nikokles 61b), równolegle znana w Chinach (Dialogi konfucjańskie 5,2; 12,2).

[2]

[3]
[4]

1. Wstęp

     Chrześcijaństwo jest powstałą około 2000 lat (1-wszy wiek naszej ery) temu religią monoteistyczną i uniwersalistyczną. Obecnie jest największą religią świata – liczy około 1,855 miliarda wyznawców (około 1/3 ludzkości) to znaczy osób, którym kościoły chrześcijańskie udzieliły sakramentu chrztu [5]. Główne chrześcijańskie wyznania to: katolicy (ponad 1 miliard), protestanci ogółem (prawie 600 milionów), prawosławni i członkowie kościołów orientalnych (prawie 200 milionów) i anglikanie (około 70 milionów).

     Głównym kerygmatem (podstawą wiary) chrześcijan jest orędzie o Jezusie Chrystusie, który umarł za ludzi i zmartwychwstał, który jest Mesjaszem, Panem i Zbawcą. Działalność tego Boga Wcielonego była kulminacją dziejów ludzkości i to on założył Kościół. Publiczne wyznanie tej wiary to formuła kerygmatyczna. Chrześcijanie wierzą również, że Bóg objawia się w świecie za pomocą słowa – przez Biblię.

     Chrześcijaństwo wywodzi się i uznaje za swego poprzednika religię żydowską (judaizm). Zgodnie z Torą (Starym Testamentem) Żydzi to naród wybrany przez Boga-Jahwe i świadkowie objawienia. Chrześcijanie wierzą, że Jezus Chrystus miał świadomość, że jest Zbawicielem Ludzkości i przez chrześcijaństwo zawarł przymierze nie tylko z Żydami, ale z całym światem tworząc religię uniwersalną.
"Życie i nauczanie Jezusa Chrystusa było swoistym protestem przeciwko legalizmowi wiary, akcentującym miłość i miłosierdzie Boga wobec wszystkich ludzi. Osnowę chrześcijaństwa stanowiły także inne religie ówczesnego świata, które wg Klemensa Aleksandryjskiego były zamierzonym przez Boga etapem poprzedzającym przyjście Chrystusa (praeparatio evangelica). Rozwój chrześcijaństwa w antycznym świecie religii politeistycznych wynikał m.in. z radykalizmu i uniwersalizmu nauki i dzieł Chrystusa, wiary w jego zmartwychwstanie czy świadectw męczenników. Istotne znaczenie miało wyrażenie treści doktryny chrześcijańskiej w języku starożytnych kierunków filozoficznych".

2. Dzieje rozwoju chrześcijaństwa czyli chrystianizacji
Chrystianizacja czyli ekspansja chrześcijaństwa na prawie cały świat

     Działania te są zgodne z naukami biblijnego Jezusa, że nauczać Ewangelii trzeba wszystkie ludy. Stanowiło to odejście od koncepcji żydowskiej religii narodowej i uczyniło religię Jezusową uniwersalistyczną. Mimo prześladowań przez niektórych cesarzy rzymskich w I i II wieku, dzięki obietnicom życia wiecznego i generalnie moralnej postawie pierwszych chrześcijan religia notowała stabilny rozwój. Działalność ewangelizacyjną w tym okresie prowadzili - oprócz przedstawicieli sukcesji apostolskiej - filozofowie, którzy uznali chrześcijaństwo za prawdę i surowi, niezależni głosiciele, którzy byli przekonani o rychłym powrocie Jezusa (paruzja). Zróżnicowanie chrześcijaństwa sprawiło, że na początku III wieku cesarze podporządkowali jego nauczanie biskupom oficjalnego, państwowego Kościoła w Imperium Rzymskim. Na początku IV wieku szala zwycięstwa przechyliła się na stronę chrześcijaństwa - cesarze Galeriusz (w 311) i Konstantyn Wielki (w 313 roku) faworyzowali tę religię aktami prawnymi, a na pogaństwo patrzyli z rosnącą niechęcią, tego stałego trendu w polityce wyznaniowej Rzymu nie było już w stanie zmienić na dłużej panowanie Juliana Apostaty (361-363), rzecznika przywrócenia religii pogańskiej. Kosztem tego dla biskupów było podporządkowanie Kościoła (na początku IV wieku chrześcijanie stanowili 10 procent ludności Imperium) władzy cesarzy. Biskupi zezwolili więc na wiele cesarzom łamiąc postanowienia Dekalogu - co prawda udało im się nakłonić cesarzy, żeby zrezygnowali z głoszenia własnej boskości, ale uznano władzę cesarską za świętą, wyrażono zgodę na karę śmierci, wojny i od VI wieku podboje militarne "krajów pogańskich".
     "Na przeł. IV i V w. decyzje cesarskie zakazujące publicznego odprawiania kultów pogańskich natrafiały z reguły na bierny opór władz prowincjonalnych i lokalnych, co wywoływało rozruchy fanatyków chrześcijaństwa pod przewodnictwem mnichów i niekiedy biskupów, organizujących niszczenie świątyń w miastach i wyprawy na tereny wiejskie w celu likwidacji istniejących tam miejsc kultowych. Nie obywało się przy tym bez rozlewu krwi pogan broniących swych świętości i filozofów broniących własnych przekonań. Autorytety kościelne potępiały takie akcje, uznając, że zadaniem władzy publicznej jest usuwanie zewnętrznych przejawów pogaństwa, zwłaszcza przedstawień bogów, które traktowano dwojako: 1) jako dzieło rąk ludzkich, nie mające siły nadprzyrodzonej, 2) jako oznakę poddania się pod władzę demonów, przeciwko którym Kościół stosował egzorcyzmy. Od początku V w. zalecano władzy publicznej stosowanie przymusu pośredniego: wyższe podatki dla pogan i żydów, usuwanie pogan ze służby publicznej, na początku VI w. konfiskatę mienia pogan. Żądano jednak, by sam akt chrztu był dobrowolny. Przywiązani do swej wiary poganie, aby uniknąć represji, przedłużali okres katechumenatu, jako stanu przejściowego między pogaństwem a chrześcijaństwem. Dawna nietolerancja wobec chrześcijan zamieniała się pod koniec starożytności w brak tolerancji dla niechrześcijan. Wynikał on na poziomie teologicznym z troski o zbawienie dusz, w praktyce politycznej i społecznej był przez wiele następnych stuleci podsycany względami ekonomicznymi, poczuciem obcości lub wyższości, także uprzedzeniami. Chrystianizacja wsi I-VI w. w imperium rzymskim przebiegała wolniej niż chrystianizacja miast (z wyjątkiem Syrii) w wyniku różnic kulturowych, a często odmienności językowej".
     W V i VI wieku Kościół oficjalny wprowadził powszechnie litanie, procesje i inne obrzędy pragnąc (z sukcesem) wymazać ostatki pokonanej religii pogańskiej - w ten sposób zakończyła się ekspansja wiary Jezusowej w "Cesarstwie Rzymu", opanowując oprócz miast również wsie. W tym okresie chrześcijańskie stały się również inne ważne kraje - Armenia, Gruzja i Persja (ta ostatnia aż do podboju islamskiego).
     W średniowieczu pod panowanie wiary w Zbawiciela z Nazaretu dostała się praktycznie cała Europa (V-XV wiek) - ostatnią zdobyczą tego okresu był chrzest Litwy (1387). Wcześniej nawrócono - Germanów, Bałtów, Słowian, Celtów ...
     Wielkie odkrycia geograficzne (XVI wiek) sprawiły możliwym podbój obu Ameryk i oczywiście przyniesienie wiary chrześcijańskiej. Papiestwo ogłosiło iż Bóg pragnie podboju rodzimej tam ludności. "Nowożytnej chrystianizacji Ameryki Środk. i Pd., na których obszarze królowie Hiszpanii i Portugalii uzyskali od Stolicy Apostolskiej patronat nad misjami, towarzyszyły aż po XIX w. brutalny wyzysk i niewolnictwo. Początkowo napotkanym Indianom ogłaszano europejską zwierzchność i zasady wiary chrześcijańskiej, wzywając do ich przyjęcia oraz przymuszając do tego siłą; następnie przydzielano hiszpańskim przybyszom (młodszym synom arystokracji, szlachcie) tereny na latyfundia, na których mieli oni troszczyć się o chrystianizację Indian z prawem użycia ich do niewolniczej pracy, co praktycznie przekreślało szanse chrystianizacji". Różnice między starą religią a nową wiarą wprowadzały silny synkretyzm u podbitych Indian. "Działalność chrystianizacyjna w Ameryce Pn. z powodu walk francusko-brytyjskich, potem o niepodległość Stanów Zjednoczonych, a następnie w wyniku eksterminacyjnej polityki wobec Indian była bardzo ograniczona. Chrystianizację sprowadzanej z Afryki ludności murzyńskiej natrafiała w Ameryce Pn. do poł. XIX w. na trudności wynikające z jej niewolniczego położenia i z segregacji rasowej, która doprowadziła do zakładania osobnych Kościołów protest. dla Murzynów (począwszy od African Methodists Episcopal Church, 1787), funkcjonujących do dzisiaj. Zniesienie niewolnictwa (1863) przyspieszyło chrystianizację tej ludności, doprowadzając na pocz. XX w. do prawie całkowitego jej objęcia różnymi konfesjami protestanckimi".
     Do pełnego obrazu ekspansji chrześcijańskiej należy jeszcze dodać sukcesy w niektórych częściach Azji i Afryki oraz Oceanię. Oprócz militarnego narzucania religii Jezusowej, chrześcijanie po raz pierwszy na masową skalę dokonali akulturacji i prowadzili dla tubylców działalność oświatową, charytatywną i medyczną bez wymogów religijnych.
     Największą klęską ekspansji chrześcijańskiej były podboje islamu oraz bezradność skutecznego głoszenia Ewangelii wobec kultur będących na wysokim stopniu rozwoju w Azji (Indie, Chiny, Japonia).

3. Jezus Chrystus --- bóg chrześcijan
(urodzony 8-7 rok p.n.e. - zmarł 7 IV 30 (?) rok n.e.)

     Wiadomości o Bogu chrześcijaństwa przynoszą głównie cztery Ewangelie kanoniczne. Bogate źródła historyczne o epoce Jezusa (pozachrześcijańskie) praktycznie nic o nim nie mówią. Jezus urodził się w Betlejem koło Jerozolimy (panowanie Heroda, rodzice Maria i Józef - chociaż według Biblii poczęcie było cudownym aktem Boga [6]). W młodości mieszkał w Nazarecie (Galilea). Działał i nauczał przez 3. lata - dzięki swej nauce oraz opinii czynienia cudów był bardzo popularny.

     Treścią jego nauki było Królestwo Boże - uznawał, że dzięki moralnej przemianie (metanoja) każdy może już teraz połączyć się z Bogiem-Ojcem. Nie był politykiem, ale stanowił konkurencję dla głównych nurtów judaizmu. Jezus nauczał o bliskości Dnia Sądu i Królestwa Bożego. Jak twierdzą chrześcijanie był Bogiem Wcielonym (głębokie filozoficznie przypowieści, cuda, uzdrowienia, czyny symboliczne).

     W roku 30. został zdradzony w Jerozolimie (Judasz), osądzony (Piłat) i ukrzyżowany na Golgocie. Chrześcijanie wierzą za Biblią, że powstał z martwych i pokonał śmierć, ukazując się potem wielu wiernym (chrystofanie).

     Znaczenie teologiczne Jezusa dla chrześcijaństwa: "(...) opowiadając o życiu J.Ch., Nowy Testament uwypukla głębsze znaczenie wydarzeń, dostrzeżone dopiero później, tak by komunikowały one, kim okazał się Jezus (teologia narracyjna); dotyczy to zwł. nadzwyczajnych okoliczności przyjścia Jezusa na świat (poczęcie z Ducha Świętego, narodziny z dziewicy), jego cudów, autorytetu nauczania, śmierci i zmartwychwstania; przedłużeniem tego cyklu zdarzeń ma być jego triumfalny powrót w czasach ostatecznych, czyli paruzja, i sąd nad światem. Śmierć Jezusa na krzyżu zrozumiano w Nowym Testamencie jako realizację proroctw o cierpiącym Mesjaszu i jako wydarzenie zbawcze. Jednocześnie Nowy Testament wyraża wiarę w J.Ch. wprost w języku wyznań wiary i imion Jezusa (tytułów chrystologicznych). Jest to wiara osobowa, doświadczalna i intuicyjna, która potem przybrała wyraz bardziej intelektualny. Potwierdza ona jego człowieczeństwo, jako syna Marii, Żyda. Według tej wiary Jezus jako człowiek był nauczycielem Bożej prawdy, prorokiem, zapowiedzianym przez proroków Mesjaszem (Chrystusem). Zmartwychwstanie objawiło J.Ch. jako chwalebnego Syna Bożego, równego godnością Ojcu, jego życie ziemskie synowskie posłuszeństwo. W relacji do Boga Ojca jest on jego Słowem (Logos). Godność Jezusa każe nazywać go Boskim mianem Pana (gr. Kyrios), co oznacza, że jest władcą wszystkiego. Wiele tekstów nazywa J.Ch. wprost Bogiem (gr. Theós), jak też wymienia go obok Ojca i Ducha Świętego w formułach trynitarnych (Trójca Święta) np. przy końcu Ewangelii Mateusza. Te przymioty J.Ch. są widziane przede wszystkim dynamicznie i funkcyjnie, dotyczą jego roli i działania (późniejsza teologia podkreśliła natomiast bardziej ich aspekt ontyczny). Uwidacznia się to także w jego znaczeniu dla ludzi: jest ich jedynym Zbawcą (gr. Soter, Zbawiciel); występuje jako doskonały arcykapłan i zbawcza ofiara za grzechy ludzi, którym przyniósł Odkupienie, wreszcie jako pośrednik Nowego Przymierza. Jego życie, śmierć i zmartwychwstanie ratują ludzi z niewoli grzechu i śmierci. J.Ch. jest obecny w wierzących, którzy są zgromadzeni w Kościele, będącym jego Ciałem (gr. soma), podczas gdy J.Ch. jest jego Głową. Chrystus przychodzi do wiernych w swoim słowie i w Eucharystii, mieszka w nich, udziela łaski".

4. Biblia --- święta księga chrześcijaństwa

     Biblia jest jedyną świętą księgą chrześcijan. Zawiera ona Stary Testament (ST) i Nowy Testament (NT). Dla chrześcijan ST to - księgi historyczne (Pięcioksiąg, księgi Jozuego, Sędziów, 1 i 2 Samuela, 1 i 2 Królewska), księgi mądrościowe (Hioba, Psalmów, Przysłów, Koheleta, Pieśń nad Pieśniami, Mądrości i Syracha) i księgi prorockie (Izajasza, Jeremiasza, Lamentacje, Barucha, Ezechiela oraz 12. proroków mniejszych).
     "W kanonie hebrajskim nie występują księgi powstałe w judaizmie hellenistycznym: Tobiasza, Judyty, Barucha, List Jeremiasza, 1 i 2 Machabejska, Syracha i Mądrości oraz perykopy ksiąg Estery (10,4-16,24) i Daniela (3,24-90; 13-14). Teksty te włączają do kanonu bibl. katolicy i prawosławni: w protest. wydaniach B. noszą one nazwę apokryfów i nie są zaliczone do kanonu pism natchnionych".
     Dla chrześcijan to NT stanowi wykładnię wiary, jego części to: księgi historyczne - 4. ewangelie i Dzieje Apostolskie, księgi dydaktyczne - 21. listów oraz księga prorocka - Apokalipsa św. Jana.
     Biblię hebrajską zapisano w języku starohebrajskim, natomiast NT w języku greckim (dialekt koine). Najstarszy fragment ST pochodzi z około 600 r. p.n.e. (Księga Liczb). Natomiast tekstem urzędowym NT (tzw. recenzją) jest antiocheński (początek IV wieku).

     "Biblia jako księga święta jest zbiorem ksiąg, za których autorstwem kryją się konkretni ludzie, choć w większości wypadków są to osoby anonimowe. Literatura biblijna rozwijała się stopniowo przez wiele wieków. U podstaw tradycji pisanej znajduje się tradycja ustna, obejmująca m.in.: pieśni, sagi, zwyczaje, legendy, prawa czy ryty liturgiczne. Do najstarszych zabytków zalicza się pieśń Debory (Sdz 5), pochodzącą prawdopodobnie z XII w. p.n.e. Pięcioksiąg, który w obecnej formie był przez długie wieki przypisywany Mojżeszowi, został zredagowany ostatecznie dopiero w V lub nawet IV w. p.n.e. Jest on podobnie jak pozostałe księgi Starego Testamentu wynikiem długiego procesu redakcyjnego, który do czasów współczesnych stanowi przedmiot gruntownych badań. Powstanie tekstów Nowego Testamentu zamyka się w obrębie jednego wieku. Podstawą przekazu nowotestamentowego było życie Jezusa z Nazaretu, którego świadkami byli powołani przez niego uczniowie i apostołowie. To oni przekazali pierwsze informacje na temat jego działalności i nauczania. Przełomowym momentem interpretacji jego słów i czynów były wydarzenia paschalne, tzn. męka, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa. Pierwszą refleksją teologiczną było odkrycie zbawczego charakteru tych wydarzeń "Ukrzyżowanego Jezusa Bóg wskrzesił z martwych" (Dz 2,23-24; 3,14-15; 4,10). Refleksja ta stanowi pomost pomiędzy przedpaschalną grupą uczniów Jezusa, którzy byli naocznymi świadkami jego życia, i popaschalną gminą wyznawców Chrystusa. U podstaw pism Nowego Testamentu znajdują się zatem 3 etapy tradycji: a) czynów i słów Jezusa, b) przekazania ich przez naocznych świadków po zmartwychwstaniu i c) ostatecznej redakcji tych wspomnień w świetle wydarzeń popaschalnych".

5. Dogmaty

     Dogmaty to w chrześcijaństwie najważniejsze fundamenty wiary, które muszą akceptować wierni (pochodzą z objawienia i/lub są ustalane przez Kościoły).
     W katolicyzmie dogmat jest prawdą wiary objawioną przez Boga, a wyłączną moc ogłaszania dogmatów ma Kościół katolicki - albo przez sobór lub czyni to papież (ex cathedra). Kościół katolicki uważa się za nieomylny, a więc i dogmaty są nieomylne.
     W prawosławiu dogmat prezentuje wiarę Cerkwi i mimo ustalania go przez Cerkiew ma pochodzić prosto od Ducha Świętego. Akcentuje się niepojmowalność dogmatów w sposób intelektualny, a tylko przez wiarę. Dogmaty uchwalają wyłącznie sobory i muszą dogmaty być zgodne z Biblią.
     "W protestantyzmie dogmaty są rozumiane jako wyraz samoświadomości teologicznej Kościołów; wyrażają prawdę zawartą w Piśmie Świętym, co oznacza zarazem, że nie mogą wykraczać poza jego treść. Stąd też protestanci kwestionują w Kościele katolickim możliwość formułowania dogmatów podnoszących treści pozabiblijne do rangi prawdy objawionej, np. niepokalane poczęcie Marii czy nieomylność papieża (podobne, krytyczne stanowisko w tym względzie zajmują Kościoły prawosławny i starokatolicki). Reformacja XVI w. przejęła bez korekt dogmat trynitarny oraz chrystologiczne nauczanie Kościoła starożytnego (podważane tylko przez jej skrzydło heterodoksyjne, w uproszczeniu zw. arianami). Wyznania wiary i księgi wyznaniowe Kościołów ewangelickich (np. Konfesja Augsburska, Konfesja Sandomierska) interpretują te dogmaty, ale nie obwarowują ich sankcją zbawczą. W Kościołach o charakterze charyzmatycznym i części tzw. Kościołów wolnych (ewangelikalizm) skłonność do odwoływania się czy formułowania dogmatów bywa znacznie ograniczona".

a) Trójca Święta

     Chrześcijanie wierzą, że chociaż Bóg jest na pewno jeden to jednak ma trzy osoby - Ojciec, Syn (Logos) i Duch Święty. Stąd inne religie monoteistyczne (zwłaszcza celuje w tym islam) zarzucają chrześcijaństwu politeizm, jest to zarzut niesłuszny. Wszystkie główne odmiany chrześcijaństwa uważają ten dogmat za podstawę wiary.

b) Sakramenty (w tym chrzest)

     Sakramenty to obrzędy chrześcijańskie mające zapewnić uczestnikom zbawienie. Są podstawą działań Kościołów. W katolicyzmie i prawosławiu jest 7. sakramentów --- Eucharystia, chrzest, bierzmowanie, święcenia, małżeństwo, namaszczenie chorych oraz sakrament pokuty, a w protestantyzmie tylko dwa pierwsze - tak zwane sakramenty większe. Teologowie wyjaśniają, że sakramenty to widzialne znaki miłości Boga.
     Chrzest - jest sakramentem inicjacyjnym dla chrześcijan. Udziela się go przez polanie lub zanurzenie głowy wodą w imię Boga chrześcijaństwa. W ten sposób większość Kościołów liczy też liczbę swoich wiernych.

c) Opatrzność

     Chrześcijanie wierzą, że Bóg ciągle się opiekuje światem i ludźmi. Dzięki temu są pewni swego zbawienia i unikają fatalizmu [7].

d) Dekalog

     Dekalog czyli dziesięć nakazów stanowiących podstawę postępowania chrześcijan. [8]
     "Według przekazu biblijnego Bóg wybrał Izraelitów na swój lud, ci zaś zobowiązali się pełnić jego wolę, streszczoną właśnie w przykazaniach. Kamienne tablice z tekstem przymierza przechowywano, jak głosi tradycja, w skrzyni zw. Arką Przymierza (Pwt 10,5). W Starym Testamencie znajdują się 2 opisy nadania D. i 2 wersje jego treści; pierwszy przekaz, wywodzący się prawdopodobnie z tradycji elohistycznej (elohistyczne źródło), znajduje się w Księdze Wyjścia (20,1-17), drugi, wywodzący się z tradycji deuteronomicznej, w Księdze Powtórzonego Prawa (5,6-21). Zasadnicza treść D., stanowiąca najbardziej fundamentalne wymagania Boga Jahwe wobec jego ludu wybranego, przedstawia się następująco: 0) prolog nawiązujący do formuły zawierania przymierzy, ukazujący Boga jako wyzwoliciela Izraela z niewoli; 1) nakaz czci wyłącznie Boga Jahwe; 2) zakaz sporządzania wizerunków; 3) poszanowanie imienia Bożego; 4) nakaz święcenia szabatu; 5) nakaz poszanowania rodziców; 6) zakaz zabijania; 7) zakaz cudzołóstwa; 8) zakaz kradzieży; 9) zakaz kłamstwa; 10) zakaz pożądania. Różnice pomiędzy 2 wersjami D. dotyczą w gł. mierze motywacji i argumentacji niektórych przykazań (np. święcenia szabatu, szacunku dla rodziców). Prawdopodobnie zasady te, zwł. dotyczące reguł współżycia w społeczności (wywodzące się prawdopodobnie z czasów nomadycznych, na co wskazuje m.in. pokrewieństwo ze starszymi pozaizraelskimi zbiorami praw), mające pierwotnie formę krótkich, łatwych do zapamiętania zdań, zostały przez Mojżesza zaadaptowane na potrzeby religii jahwistycznej. W Nowym Testamencie występują tendencje zarówno do rozszerzania niektórych przykazań (np. zakaz zabijania Mt 5,21n, zakaz cudzołóstwa Mt 5,27-28, zakaz krzywoprzysięstwa Mt 5,33-36), jak i streszczania D. w tzw. przykazaniu miłości Boga i bliźniego (Mt 22,36.40; Rz 13,9-10; 1 J 4,20). W Nowym Testamencie pojawia się także nieco inna niż w Pięcioksięgu kolejność poszczególnych przykazań (np. Mk 10,19)".
     Chrześcijaństwo uważa się za najbardziej etyczną religię świata.

6. Główne odłamy chrześcijaństwa

a) Katolicyzm

     Organizacja - Kościół katolicki (Patriarchat Zachodu) i kościoły unickie (n.p. grekokatolicy). Posiada własne państwo - Watykan (Stolica Apostolska, w Rzymie, Włochy). Uznaje absolutną władzę papieża - biskupa Rzymu.
     Wierzenia - uznaje główne prawdy wiary chrześcijańskiej czyli TrójJedyność Boga, wcielenie Boże w Jezusie, który jest Zbawicielem i pokonał śmierć, człowiek musi być posłuszny nakazom Kościoła, na końcu czasów Chrystus powróci - na dobrych ludzi czeka życie wieczne z Bogiem, a na złych Piekło. Bóg ukarał ludzi za grzech (Adam i Ewa) - główną karą było podleganie śmierci. Katolicyzm uznaje objawienie (głównie Biblia), głosi dogmaty, posiada sukcesję apostolską.
     Sobór Watykański II (1962-65) ustalił współczesne oblicze katolicyzmu. Główne działy postanowień to samoświadomość Kościoła, życie wewnętrzne Kościoła i stosunek Kościoła do świata - sobór uznał za obowiązujące 16. dokumentów, które wypracował. Postanowił między innymi, że Kościół jest jednocześnie święty, ale i nieustannie się reformuje, ustalił stosunki między i obowiązki liturgii, Urzędu Nauczycielskiego i hierarchii - nabożeństwa odprawiane w językach narodowych, księża odprawiający zwróceni do ludu, komunia święta podawana również do rąk, teologia świeckich i synod biskupów. Jeśli chodzi o stosunki zewnętrzne to akceptacja wolności religijnej u ludzi współczesnych, ekumenizm (z innym chrześcijanami jak i z resztą światopoglądów) i kasacja Indeksu Ksiąg Zakazanych.

b) Protestantyzm

     Organizacja - Główne Kościoły protestanckie są zorganizowane na bazie narodowej lub mniejszej np. w USA. Główne nurty Kościołów protestanckich to - luteranie, reformowani, metodyści, baptyści oraz Chrystusowe Kościoły i zielonoświątkowcy (powstałe w XIX i XX wieku). Termin protestanci pochodzi od protestu stanów ewangelickich przedłożonego 1529 w Spirze na Sejmie Niemiec wobec ograniczenia swobód religijnych wprowadzonych przez katolicką większość.
     Wierzenia - Zasada "Tylko Pismo" (Biblia) czyli Sola Scriptura, pozabiblijne dodatki uważają za nieważne - odrzucają więc katolickie sukcesję apostolską, odpusty, pośrednictwo Maryi i świętych, Czyściec, ofiarny charakter mszy, celibat duchownych. Uznają te elementy chrześcijaństwa przed-protestanckiego, które wyrastają z Biblii. Biblia protestancka liczy 7. ksiąg mniej niż katolicka (w ST), natomiast NT jest ten sam. Jest protestantyzm całkowicie fatalistyczny jeśli chodzi o człowieka - człowiek jest bezwartościowym grzesznikiem i nawet dobre uczynki bez wiary nic nie dają. Zbawcą jest tylko silna wiara w misję Chrystusa (reguły: Sola Gratia, Sola Fide, Solus Christus). Cała prawda religii Jezusowej leży w przekonaniu protestantów tylko w refleksji Reformacji.

c) Prawosławie

     Organizacja - Cerkwie są zgrupowane w jedną komunię, związek wiary, liturgii i kanonów kościelnych, lecz w praktyce są autokefaliczne (głównie narodowe). Głównych Cerkwi prawosławnych jest 15 - najważniejsze to Patriarchat Konstantynopola (prymat honorowy w prawosławiu) i największa i najbogatsza Cerkiew czyli Patriarchat Moskiewski.
     Wierzenia - Doktryna prawosławia opiera się na nauce greckich Ojców Kościoła i na postanowieniach soborów powszechnych. Prawosławie odrzuca (i słusznie) prymat biskupa Rzymu, w zamian uznając władzę Kościołów lokalnych i soborów prawdziwych. Uważa się za Kościół uniwersalny - w postanowieniu Sobór Chalcedoński (451) uznał Konstantynopol za równy Rzymowi. Największą cechą prawosławia w stosunku do innych odłamów chrześcijaństwa jest bardzo rozwinięty monastycyzm. W 1054 roku nastąpiła Schizma Wschodnia i drogi prawosławia i Rzymu ostatecznie się rozeszły. Stosunki z państwem Cerkwie opierają na tak zwanej zasadzie harmonii. Prawosławie uznaje 7. soborów powszechnych - ostatni w 787 roku, jak również inne późniejsze. Akcentuje sukcesję apostolską i uniwersalizm chrześcijaństwa prawosławnego (oikoumene).
     "Rozwój doktrynalny w pierwszych wiekach dotyczył problemów trynitarnych i chrystologicznych (wraz z kwestią wcielenia), co znalazło swój wyraz w decyzjach soborów powszechnych i odnosi się do koncepcji współpracy (gr. synergeia) człowieka z Bogiem. Ojcowie gr. wyszli od tekstu z Księgi Rodzaju (Rdz 1,26), mówiącym o stworzeniu człowieka "na obraz i podobieństwo Boże", dzięki czemu człowiek nie jest autonomiczny, lecz pozostaje w relacji z Bogiem jako swoim Archetypem. Więź ta w pełni rozwijała się w raju człowiek wg planu Bożego miał zostać przebóstwiony, ale upadek pokrzyżował ten plan. Autentyczne życie człowieka jest więc wspólnotą (gr. koinonia) z Bogiem. Przez grzech człowiek pozbawił się wspólnoty, która została sakramentalnie przywrócona przez Chrystusa. Ponieważ wolność zakłada możliwość odmowy współpracy, nad człowiekiem zapanował "książę tego świata". Wyzwolenie człowieka przez śmierć i zmartwychwstanie Chrystusa realizuje się sakramentalnie w chrzcie; pomaga w tym łaska Boża, która nie jest zewn. w stosunku do człowieka. Usprawiedliwienie człowieka oznacza wspólnotę z Bogiem. Stąd szczególne znaczenie ma zdefiniowana przez sobory chrystologia, która zarazem jest antropologią. P. odrzuciło subordynacjonizm ariański (Sobór Nicejski I, 325), nestorianizm głoszący niezależność natury boskiej od ludzkiej w Chrystusie (Sobór Efeski, 431) i monofizytyzm głoszący jedną naturę Chrystusa (Sobór Chalcedoński, 451). Chrystus jest jedną osobą w 2 naturach. Jego natura boska jest współistotna Ojcu, który jest całkowicie transcendentny i niepoznawalny: poznanie Boga jest możliwe wyłącznie przez Chrystusa. Jako Bóg, Chrystus jest współwieczny Ojcu, ale jako człowiek rodzi się w czasie i przestrzeni. Jego Matka jest więc Bogurodzicą (gr. Theotokos), ale nauka o niej stanowi część chrystologii. Wszystkie tytuły Marii są nadane przez Kościół ze względu na fakt, że jest ona cielesną Matką Boga. Identyczność osobowa Chrystusa opiera się na nauce Cyryla z Aleksandrii (V w.), z której wynika antropologia wspólnoty człowieka z Bogiem; wspólnotę tę przywrócił Chrystus jako Nowy Adam. Teologia zbawienia jest wyrażona w hymnach Wielkiego Tygodnia i Paschy oraz w hymnie Jednorodzony Synu. Zbawienie nie jest rozumiane w kategoriach wykupu, ale przywrócenia pierwotnego porządku, a ostatecznym celem świata i człowieka jest przebóstwienie, królestwo Boże. Akcja uświęcająca człowieka jest dziełem Ducha Świętego, którego dary każdy wierny otrzymuje w sakramencie bierzmowania. Celem życia chrześcijanina jest zdobywanie Ducha Świętego (nauka św. Serafina z Sarowa). Sobór Konstantynopolitański z 381 potępił pneumatomachów odrzucających bóstwo Ducha, a definicja Credo stała się zarazem orzeczeniem dogmatycznym".

d) Anglikanizm

     Organizacja - Kościoły anglikańskie to Kościoły uznające honorowe zwierzchnictwo arcybiskupa Canterbury (prymas Kościoła Anglii). Tworzą one Wspólnotę Anglikańską. Oficjalnie Kościół Anglii odłączył się od Rzymu w 1534 roku ze względów politycznych (Henryk VIII).
     Wierzenia - Anglikanie uznają: Biblię za najwyższy autorytet, Skład Apostolski i nicejskie wyznanie wiary zawierają główne oparte na Biblii prawdy wiary, 2 sakramenty (jak protestanci) i władza biskupów wyrażeniem władzy Kościoła. Jedność kultowa anglikanów opiera się na liturgii opracowanej na żądanie arcybiskupa Canterbury Cranmera (1489-1556) - w modlitewniku angielskim "Book of Common Prayer" (zmieniony bądź wycofany w XX wieku w związku z nową sytuacją anglikanizmu - sekularyzacją wiernych). Liberalny nurt anglikanizmu uchodzi za najbardziej liberalny w głównych wyznaniach chrześcijańskich.

7. Podsumowanie

     "Wobec historii narodu zmistyfikowanej w sposób tak niesłychany, najbardziej jednak zdumiewające jest to, że cywilizacja zachodnia od dwóch tysiącleci traktuje ten fantazyjny epos narodowy jako historię świętą. Najtrafniej ukazał tę niezwykłą osobliwość Żyd Ravage, w tekście opublikowanym w Century Magazine w 1928 r.:

     Nasze przypowieści i legendy są świętymi naukami które przekazujecie waszym dzieciom przez pieśni i lekcje religii. Wasze psałterze i modlitewniki są wypełnione naszymi poematami. Historia naszego narodu stała się nieodłączną częścią programów edukacyjnych szkół w których kształcicie waszych pastorów, księży i naukowców. Nasi królowie, politycy, prorocy i wojownicy są waszymi bohaterami. Nasz stary, mały kraj jest waszą Ziemią Świętą. Nasza narodowa literatura jest waszą Biblią Świętą. Myśli i nauki naszych ludzi zakorzeniły się w wasze tradycje i obyczaje tak głęboko, że nikt z was nie może uchodzić dzisiaj za człowieka wykształconego, jeśli nie jest obeznany z naszym narodowym dziedzictwem. Żydowscy rzemieślnicy i rybacy są waszymi nauczycielami i świętymi. Na ich cześć wznieśliście przeliczne katedry i stworzyliście niezliczoną ilość obrazów i figur. Żydowska panna stała się waszym ideałem macierzyństwa i cnoty niewieściej. Żydowski buntowniczy prorok jest centralną postacią waszej religii. Oczyściliśmy wasz świat z bałwanów, zburzyliśmy wasze narodowe dziedzictwo, aby dać wam w zamian naszego boga i nasze tradycje. Nie znajdziecie w historii świata przykładu podboju i zwycięstwa, które choć w części byłoby porównywalne z tym, jakie my, Żydzi, odnieśliśmy nad wami". [9]

Mamut

---

1. Z upływem czasu nawet autorzy Biblii zdali sobie sprawę, że proroctwa Jezusa dotyczące jego powrotu zawiodły. Jezus okazał się fałszywym prorokiem ! To ogromne rozczarowanie jest najlepiej widoczne w nowotestamentowym 2. Liście Piotra, który jest uważany przez ekspertów za napisany w 2. wieku n.e., będąc chronologicznie jedną z ostatnich części Biblii. W tym ustępie autor listu próbuje bezskutecznie usprawiedliwić to, że Jezus nie powrócił --- winni są oczywiście "naśmiewcy" i "niepobożni", a nie Jezus. Nadal jednak trwa wiara w bliski powrót Zbawiciela. I tak czekają wierne miliardy uczniów od 2000 lat na przyjście Pana w chwale...

2. A. Dihle, Die Goldene Regel, Gottingen 1962.
Religia. Encyklopedia PWN. Artykuł został zamieszczony wyłącznie w wersji elektronicznej.

Chrześcijanie twierdzą, że "Złota Reguła" to największe osiągnięcie myślowe ich Założyciela. Jednak jak widać tacy "poganie" jak greccy myśliciele czy Konfucjusz znali tą szlachetną prawdę. Czy Logos Wcielony, Kulminacja Dziejów - nie mógł wymyślić nic lepszego niż to co już od dawna znały ludzkie umysły ?...

3. Wszystkie informacje w tym artykule pochodzą (chyba, że zaznaczono inaczej) z Religia, Encyklopedia PWN, pod redakcją T. Gadacza i B. Milerskiego, 2003. Płytę CD z tą encyklopedią można kupić w księgarni internetowej PWN (bardzo cenna i fachowa pozycja) za 79 złotych.

4. Największa racjonalna i ateistyczna krytyka chrześcijaństwa, Biblii oraz Kościoła katolickiego w polskim Internecie znajduje się na portalu Racjonalista.pl

5. Jest to więc liczba maksymalna - obejmująca wszystkich wiernych i nie uwzględnia ona tych kilkuset milionów osób, które odeszły od chrześcijaństwa zamieniając je na światopogląd niereligijny lub przechodząc na inne wyznanie. Jeśli chodzi o liczbę praktykujących chrześcijan to wyznawcy islamu i hinduizmu twierdzą, że ich religie posiadają większą liczbę praktykujących członków. Jednak bez wątpienia biorąc pod uwagę geografię religijną, liczbę państw w których chrześcijanie dominują i potencjalną liczbę wiernych jest religia Jezusowa największą na świecie.

6. Jak widać z takiej interpretacji Bóg (zapewne Ojciec) sam siebie począł (Bóg-Syn). Brzmi bardzo, ale to bardzo pogańsko.

7. Ze sprecyzowaniem na czym ta opieka Boża ma polegać jest już gorzej. Ale przecież dla praktykującego i niezłomnego chrześcijanina, na przykład jeśli w katastrofie lotniczej zginie 300 osób, ale 4 przeżyją to już jest "niezaprzeczalny cud".

8. Jak jednak uczy i historia i współczesność są to raczej niewykonalne założenia teoretyczne.

9. Mariusz Agnosiewicz, Biblijna propaganda, Racjonalista.pl

Główna/FAQ/Filozofia/Czytelnia/Nietzsche/O nas/Varia/Scena/Sztuka/Forum/Katalog/Okultyzm